Dầu
Tiêu chí phân loại dầu
1. Trọng lượng
- Dầu nặng bay hơi chậm và chứa vật liệu ⇒ Tạo ra các sp nặng như nhựa đường.
- Dầu nhẹ cần ít quá trình xử lý hơn, tạo ra tỉ lệ xăng và dầu diesel lớn hơn dầu nặng.
- Đơn vị: API Gravity.
2. Độ ngọt
Độ ngọt của dầu là do có Lưu huỳnh bên trong.
- Dầu thô ngọt có hàm lượng lưu huỳnh thấp (dưới 1%).
- Dầu thô chua có hàm lượng lưu huỳnh cao (1 - 2%)
3. Độ ăn mòn
- Nồng độ TAN (Axit ăn mòm). Dầu ngọt & Dầu nhẹ có nồng độ TAN thấp. Dầu nặng và dầu chua nồng độ TAN cao.
- TAN là viết tắt của “tổng số axit”.
- Nếu dầu thô có số TAN cao, các nhà sản xuất phải sử dụng luyện kim mạnh hơn tiêu chuẩn để các quy trình của họ có thể chống ăn mòn, giữ dầu thô trong đường ống.
Cung & Cầu Thế giới
Cung
-
OPEC: Các quốc gia xuất khẩu dầu
-
Mỹ
-
Nga
Hàng tháng, OPEC sẽ công bố OPEC Monthly Oil market report , dự báo về nhu cầu của thị trường. Nếu họ dự báo nhu cầu (ví dụ như năm 2024 giảm mạnh do suy thoái), thì họ sẽ giảm sản lượng khai thác.
Về báo cáo, ta có thể đọc của Viện năng lượng Hoa Kỳ
Cầu
- Trung Quốc
- Mỹ
- Non-OECD
Share of world total energy supply by source
Tác động của giá dầu tới Vĩ mô
- Giá dầu tăng ⇒ Chi phí đẩy tăng ⇒ Lạm phát tăng, GDP giảm ⇒ Lãi suất phải tăng
- Khi phân tích lạm phát, người ta hay dùng giá dầu Brent
Chuỗi giá trị ngành Dầu khí
Cung & Cầu Dầu tại Việt Nam
Cơ chế tính giá xăng dầu ở VN
- Giá cơ sở = giá nhập khẩu (theo tỉ trọng) + giá trong nước (theo tỉ trọng) → chiếm ~60% giá trị
- Các loại thuế chồng lên nhau:
- Thuế nhập khẩu: 0-10% (tùy thời điểm)
- Thuế tiêu thụ đặc biệt: ~10% (chỉ tính trên xăng, không tính dầu)
- Thuế giá trị gia tăng: 8-10%
- Thuế bảo vệ môi trường (2.000 đồng/lít)
- Chi phí cố định: lợi nhuận định mức (~300 đồng/lít)
- Quỹ bình ổn giá: trích/chi tùy giai đoạn
Notes
GIÁ BÁN LẺ = GIÁ CƠ SỞ + CÁC LOẠI THUẾ ± QUỸ BÌNH ỔN GIÁ
⇒ Việt Nam có bộ đệm giảm khoảng 20 - 25% so với giá thế giới, thông qua các biện pháp:
- Giảm thuế NK về 0%
- Giảm thuế bảo vệ môi trường
- Chi quỹ bình ổn giá
- Chu kỳ điều hành: 10 ngày (trước là 7 ngày/lần)
- Trong nước: 65-70% - Nhà máy lọc dầu Bình Sơn (dùng dầu thô nội địa) + Nghi Sơn (nhập dầu thô từ Kazakhstan/CPC)
- Nhập khẩu: 30 - 35% - Xăng/dầu đã qua chế biến, dùng trực tiếp
Notes
- Chúng ta có 1 quỹ bình ổn giá xăng dầu. Nhưng nếu giá dầu thế giới tăng shock, thì do chúng ta là nước nhập khẩu xăng dầu và quỹ bình ổn xăng dầu còn rất ít ⇒ Giá dầu trong nước vẫn bị shock mạnh.
- Giá dầu tăng ⇒ Lạm phát tăng ⇒ Lãi suất tăng ⇒ Những tài sản nhạy cảm với Lãi suất, đặc biệt là các cổ phiếu đầu cơ sẽ chịu tác động rất lớn.
- Các ngành chú ý:
- Dầu, khí đốt và năng lượng tiêu hao
- Kinh doanh xăng dầu
- Thiết bị và dịch vụ năng lượng